Skip to main content Skip to search
སྟག་རིག་རྒྱབ་རིའི་ལབ་ཙེ་ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས།

བོད་ཀྱི་ལབ་ཙེ་ལ་སྒེར་གྱི་ལབ་ཙེ། ཚོ་བའི་ལབ་ཙེ། བྱིས་པའི་ལབ་ཙེ། སྡེ་བའི་ལབ་ཙེ་སོགས་རིགས་མང་དུ་ཡོད་པ་ལ། འདིར་བསྟན་རྒྱབ་རིའི་ལབ་ཙེ་ཞེས་པ་སྟག་རིག་གྲོང་རི་དགོན་གཉིས་ཀྱི་ལབ་ཙེ་ཡིན་ཏེ། དེ་ལ་རྒྱབ་རིའི་ལབ་ཙེར་འབོད་དོན་ནི་ཕྱོགས་མཚམས་རི་ཕྲན་དུ་མས་བསྐོར་ཅིང་རི་བྱད་ལེགས་པ་རྒྱ་སྟག་དམར་པོ་འཕྲེད་དུ་ཉལ་བ་ལྟ་བུའི་ཕང་བར། སྡེ་འདིའི་ས་འཛིན་གྱི་ཐོག་མ་སྟག་རིག་སྟག་དམར་ཚང་བྱ་བ་བྱུང་བས། ཚོ་བའི་མིང་ས་ལ་ཐོགས་པའམ་རིའི་མིང་སྡེ་ལ་བཏགས་པས་གནའ་ནས་སྟག་རིའམ་སྟག་རིག་ཅེས་ཟེར་ཞིང་། སུམ་པའི་ཆོས་འབྱུང་སོགས་སུ་རྟག་རགས་ཞེས་པ་ནི་མ་དག་ལ། རི་དེ་ལ་སྡེ་བའི་རྒྱབ་བསྙེས་པས་རྒྱབ་རིར་འབོད་ཅིང་། དེའི་སྤོ་ན་སྡེ་བའི་ལབ་ཙེ་བརྩིགས་ཡོད་ཕྱིར། དེར་རྒྱབ་རིའི་ལབ་ཙེར་འབོད་ལ་ཤོག་ག་གསུམ་གྱིས་བསྟོད་པས་སྟག་རིག་ལབ་ཙེའང་ཟེར་བ་དེ་ནི་བོད་ཀྱི་གྲོང་དགོན་ཕལ་མོ་ཆེས་རི་མཐོ་ལ་གཉན་པ་ཞིག་རང་རང་གི་རྒྱབ་རིར་བརྟེན་ནས་ཆགས་ཡོད་པ་དང་ཀུན་ནས་མཚུངས་པར་དུད་ཁྱིམ་འདི་དག་ཐོག་མར་ཆགས་དུས་རི་ཆེན་པོ་འདི་རྒྱབ་རིར་བཅོལ་བའི་ཚུལ་དུས་ད་ལྟའང་རི་འདིའི་དཀྱིལ་དབུས་ཀྱི་བང་རིམ་ཁོད་ཡངས་ཤིང་གཤོང་ཆེ་བའི་སར་གྱང་ཆག་མང་པོའི་ཤུལ་རྗེས་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་པ་དང་། ཕྱིས་སུ་རི་ཁྱིམ་ཀླུང་དུ་ཕབ་སྟེ་རྒྱལ་རོལ་ཆུ་བོའི་ཚུར་རོལ་དུ་ཁྱིམ་གཞིས་གསར་དུ་བཏབ་པ་རིམ་གྱིས་ཇེ་རྒྱས་སུ་ཕྱིན་པ་ལས་མཐའ་མགོ་མ་དང་ཆུ་བོའི་ཕ་རོལ་དུ་སྡེ་གཞིས་ཆགས་པ་ལ་ཐང་མཐའ་མ་ཟེར་ཞིང་། དེ་ལ་ཡ་མགོ་མ་དང་མ་མགོ་མའི་ཤོག་ཁ་གཉིས་ཡོད་དོ།།

   ལབ་ཙེ་འདིའི་གནས་བདག་ནི་སྟག་རིག་གྲོང་རི་དགོན་གྱིས་སྐྱེས་ལྷ་གཉན་པོ་ཨ་མྱེས་བསྟན་སྐྱོང་ཞུ་བ་དེ་ཡིན་ཞིང་། དེར་དགྲ་ལྷ་ཝེར་མ་བཅུ་གསུམ་གྱི་གྲངས་ཡོངས་སུ་ཚང་སླད་ལབ་ཙེ་མ་བུ་བཅུ་གསུམ་གྱི་བདག་ཉིད་དུ་བཞེངས་ཡོད། ཁོང་ནི་མདོ་སྨད་གཞི་བདག་གི་རྒྱལ་བོ་རྨ་རྒྱལ་སྦོམ་རའི་འཁོར་གྱི་གཙོ་བོ། བྲག་དཀར་སྤུན་གསུམ་དུ་གྲགས་པའི་སྤུན་མཆེད་ཆེ་བ་བྲག་དཀར་པདྨ་དབང་རྒྱལ་གྱི་སྐུ་སྲས་ཡིན་པར་བཤད་ལ། དང་ཐོག་སྐུ་སྲས་དེ་ཉིད་འཇིག་རྟེན་པ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་།ཆང་འཐུང་བ་དང་གྱོད་ཁ་མཆུ་རྩོད་པ། ཕས་རྒོལ་ལ་དཔའ་འགྲན་རྒྱུར་ཁྱད་པར་དགའ་བའི་དཔའ་རྒོད་ཅིག་ཀྱང་ཡིན་པས། སྟག་རིག་གིས་དེ་ལ་བློ་བཅོལ་སྙིང་གཏད་མཆོད་བཀུར་རྒྱ་ཆེན་པོ་བྱས་པ་ནས་བཟུང་སྡེ་འདིར་བུ་དཔའ་བོ་དང་ཆང་འཐུང་མང་པོ་བྱུང་བ་དང་། རེ་ཞིག་དེ་དག་གིས་མཐའ་འཁོར་གྱི་སྡེ་བ་མང་པོར་ཇག་བྱས་ཤིང་མི་བསད་དེ་སྡིག་པའི་ལས་འབའ་ཞིག་བྱས་སྟབས། དགྲ་ཡ་དང་གྱོད་པ་རིམ་པར་བྱུང་ཞིང་། ལྷ་འཁྲུགས་ཤིང་མི་འཁོན་པར་གྱུར་ནས་མི་ཤི་རྟ་འགྱེལ་མང་པོ་བྱུང་བར་བཤད་ལ། དུས་ཕྱིས་ཀྱང་རྙེ་དགོན་པའི་ཚོགས་མང་གིས་བསྒྲུབས་པའི་ཆོས་རྒྱལ་ལྕགས་མཁར་གྱི་གཏོར་མའི་ཟོར་ཁ་ལོ་རེར་གླིང་སྒང་ཉག་ག་ནས་ཐིས་བ་དགོན་པའི་ཕྱོགས་སུ་འཕེན་སྲོལ་ཡོད་པ་ལ། ལྷ་གཉན་མཐུ་བོ་ཆེ་འདིའི་ཐུགས་ལ་བ་བབས་པར་གྲྭ་མང་གི་གཏོར་རྒྱག་བྱེད་སྐབས་རྙེ་དགོན་པའི་དབུ་འཛིན་གྱི་ཕྱག་གི་ཙན་སྦུག་གློ་བུར་ས་ལ་གཡུག་པ་སོགས་ཀྱི་ཆོ་འཕྲུལ་བསྟན་པས། མཁས་ཤིང་གྲུབ་པའི་བདག་ཉིད་ཆེན་པོ་རྙེ་ཐམས་ཅད་མཁྱེན་པའི་ཐུགས་དགོངས་ལ་ད་འཇིག་རྟེན་པ་འདི་དེ་ལྟར་བག་མེད་དུ་གཏོང་མི་འཚམ་སྙམ་དུ་དགོངས་ནས་བཀའ་བཀྱོན་དྲག་པོ་གནངས། དམ་ཚིག་སྡོམ་པ་ཁས་ལེན་དུ་བཅུག་སྟེ་དགེ་བསྙེན་གྱི་རྟེན་ལ་ཡང་དག་ཏུ་བཀོད་པ་དང་མཚན་ཡང་བརྗེས་ནས་དགེ་བསྙེན་བློ་བཟང་བསྟན་སྐྱོང་དུ་བཏགས་སོ།། དེ་ནས་བཟུང་སྟག་རིག་ལ་བུ་དཔའ་བོ་ཡང་མི་སྐྱེས་ཤིང་གྱོད་ཁ་མཆུ་ཡང་ཉུང་དུ་ཕྱིན་ཏེ་ཕྱི་འཇམ་ནང་བདེ་བ་དང་ཆོས་དར་ཕྱུགས་ འཕེལ་ཏེ་ལོངས་སྤྱོད་རྒྱས་པར་གྱུར་སྐད།

    ལབ་ཙེ་འདིའི་གནས་ཡུལ་ཐེངས་གང་མང་ལ་ཡར་བསྣུར་མར་སྤོ་བྱས་པ་གསལ་ཏེ། དང་ཐོག་ལབ་ཙེ་འདི་རྒྱབ་རིའི་ནུབ་ཕྱོགས་སུ་ཤོར་ཡོད་པ་ལ། ཨ་མྱེས་བསྟན་སྐྱོང་གི་སྐུ་རྟེན་ལྷ་བ་རྣམས་ལྷ་འབབ་ཐེངས་རེར་ངས་སྡེ་བ་འདི་མི་མཐོང་བའི་སྡུག་ཡུས་མང་དུ་བརྗོད་པ་བྱུང་སྟབས།ལྷ་བའི་ངག་བཞིན་རྒྱབ་རིའི་མདུན་ངོས་སུ་བསྣུར་བ་མཐོ་དྲགས་ཏེ་ལབ་ཙེའི་རྩེ་འཛིན་དགོན་པའི་ནང་དུ་བརྒྱབ་བྱུང་བར་བླ་གྲྭ་ཐུན་ མོང་ནས་དགོན་པ་གནོད་པ་ཆེ་ཚུལ་བརྗོད་པས། དེ་ནས་ཡང་བསྐྱར་སྤོས་ཏེ་ད་ལྟའི་གནས་འདི་གཏན་ཁེལ་བྱས་པར་བཤད། དེ་ནས་བཟུང་ལབ་ཙེ་འདི་ལོ་རེར་སྐྱ་བསྟོད་དམར་བསྟོད་གཉིས་སུ་ཕྱེ་ནས་བསྟོད་པར་བྱེད་དེ་ཧོར་ཟླ་བཞི་བའི་ཚེས་བཅོ་ལྔ་ལ་སྐྱ་བསྟོད་དང་ཧོར་ཟླ་བདུན་པའི་ཚེས་དྲུག་ལ་དམར་བསྟོད་བྱེད། ཉིན་དེར་དགེ་སློང་བཞི་སྡེ་ཞིག་དེར་གདན་དྲངས་ནས་སྤྱན་འབྱེད་ཁྲུས་གསོལ་བྱེད་པ་དང་། སྡེ་བའི་རྒན་དར་གཞོན་གསུམ་ཚང་མས་རྟ་དྲེལ་མགྲིན་བཟང་བཅས་ལ་ཉ་རུག་གཙོ་བྱས་པའི་ལྗོན་ཤིང་མང་པོ་ཁལ་བཀལ། མདའ་མདུང་རལ་གྲི་མང་པོ་སོགས་མཚོན་ཆའི་བྱེ་བྲག་མང་པོ་བཟོས་ནས་ལབ་ཙེ་བསྟོད་པར་རིལ་གྱིས་འགྲོ་ཞིང་། དེར་བསང་བཏང་རྨུ་ཐག་འཐེན། དར་ལྕོག་བཏགས། རླུང་རྟ་བསྐྱོན། ཕྱག་དང་བསྐོར་བ། གསོལ་སྟོན་བྱེད་པ་སོགས་ཡོངས་སུ་བྱས་ཚར་རྗེས་རི་ལས་བབས་ཏེ་ཡིད་འོང་ཉམས་དགའི་ནགས་ཚལ་ཆེན་མོ་ཞིག་ཏུ་སྡེ་བའི་ སྐྱེས་ཕོ་མོ་རྒན་གཞོན་ཚང་མ་མཉམ་དུ་འཛོམས་ཤིང་གྲལ་བཅོས་ཏེ་ཉིན་གང་བོར་གླུ་ལེན་གར་རྩེ་བྱེད་པའི་སྲོལ་དེང་སང་ད་དུང་ ཉམས་མེད་པར་རྒྱུན་སྐྱོང་མུས་སུ་ཡོད་དོ།།

                                                             མཚོ་ལྷོའི་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་རིག་གནས་དཔེ་ཚོགས་ལས་བཏུས།

Places Cultural and Environmental Geography Amdo Triga
སྟག་རིག་རྒྱབ་རིའི་ལབ་ཙེ་ངོ་སྤྲོད་མདོར་བསྡུས།
Collection Modern Writing from Qinghai Province
Visibility Public - accessible to all site users (default)
Author Red Garland Editorial Board
Year published 2018
Subjects
Places
Rights All copyrights held by the original author(s). Published by the University of Virginia Tibetan and Himalayan Library
Creative Commons Licence